Τα πνεύματα του Ινισέριν

Σκηνοθέτης: Μάρτιν ΜακΝτόνα-2022
Ηθοποιοί: Μπρένταν Γκλίζον, Κόλιν Φάρελ, Κέρι Κόντον, Ντομινικ Κέρνυ, Ντέϊβιντ Πήρς

Βίλχεμ Ράιχ: Η εξομολόγηση στον ιερέα είναι ανανέωση των σεξουαλικών συναισθημάτων ενοχής(1922)

Hear the wail of the banshee: Άκου το στρίγγλισμα του θανάτου.

Howling banshees: Koράκια

Banshee: νεράιδα που προαγγέλλει, θάνατο, στρίγγλα, δαιμόνιο θηλυκό.

Ο Μάρτιν ΜακΝτόνα μου θυμίζει λίγο τον Κιούμπρικ γιατί και αυτός έκανε ταινίες κάθε πέντε χρόνια. Συγκεκριμένα, τον γνωρίσαμε το 2017 με το «Οι τρεις πινακίδες έξω από το Εμπινγκ, στο Μιζούρι» που και αυτό ήταν ιστορία επαρχίας, με την εξαιρετική στο κεντρικό ρόλο Φράνσις Μακντόρμαν
Εδώ η επαρχία μας είναι το φανταστικό νησί Ινισέριν, κάπου στις απέραντες Ιρλανδικές παραλίες. Ένα ψαροχώρι με λίγους κατοίκους. Όλα διαδραματίζονται λίγους μήνες του 1923, με μακρινό φόντο(ακούμε τους μακρινούς ήχους της σύγκρουσης πίσω από τα βουνά) της Νόμιμης κυβέρνησης της Ιρλανδίας και των Εθνικιστών που δεν αποδέχονται η Βόρεια Ιρλανδία να περάσει στα χέρια των Βρεττανών. Πίσω από το πολιτικό βρίσκονται οι θρησκευτικές συγκρούσεις των Προτεσταντών με του Καθολικούς.
Η ταινία ξεκινά ως μαύρη κωμωδία με τους διαλόγους των δύο φίλων, του Παντράικ (Κόλιν Φάρελ) και του Κόλμ Ντόχερτυ (Μπρένταν Γκλίζον) και την απόφαση του δεύτερου να απομακρύνει και να «κόψει» από φίλο του τον Παντράικ. Όμως, σιγά σιγά μετατρέπεται και καταλήγει σε κοινωνικό δράμα, για να κορυφωθεί σε Υπαρξιακό «ποιήμα»
Ο Μακντόνα, αξιοποιεί αριστουργηματικά με τη κάμερα, την υπέροχη φωτογραφία και το στέρεο σενάριο, 4-5 χώρους (την ιρλανιδκή πάμπ με την κλασική μαύρη μπύρα, το σπίτι του Παντράικ, του Κόλμ που θυμίζει και σπίτι ανθρώπου του θεάτρου -με τις μάσκες και τα βαλσαμωμένα ζώα-, το λιμάνι του νησιού με το Σταυρό που δεσπόζει σε κεντρικό μέρος και τα λίγα πετρόχτιστα δρομάκια που συνδέουν τα λίγα σπίτια.
Εξαιρετικά και τα πλάνα light motive( οι μεγάλων γκρεμών ιρλανδικές, παραλίες, τα πουλιά που τιτιβίζουν στις στέγες και τα ζώα του νησιού ( τα στημένα το ένα πίσω από το άλλο αγριοκάτσικα).
Το υπόβαθρο, κατά τη γνώμη μου που καθορίζει τη συμπεριφορά των ηρώων δεν είναι τόσο η εμφύλια σύγκρουση που είναι μακριά από τα όνειρα και την κατάσταση των ηρώων όσο, η θρησκεία, και το κοινωνικό αδιέξοδο ενός κτηνοτροφικού χωριού που οι κάτοικοί του κάνουν τα ίδια πράγματα χωρίς να έχουν μέλλον. Βέβαια, από την άλλη συνδέονται η μία καταστροφή (εμφύλιο) με το δράμα του χωριού.
Ο Μακτόνα από ένα σημείο και μετά, μας πηγαίνει στο βαθειά ανθρώπινο -υπαρξιακό επίπεδο. Η ταινία του είναι ανθρωποκεντρική και προσεγγίζει τα πάθη των ανθρώπων σαν την Αρχαία Ελληνική τραγωδία. Όμως λύτρωση, κάθαρση δεν υπάρχει.
Ο μουσικός Κόλμ Ντόχερτυ
γύρω στα 75-80 θέλει να κατορθώσει να τελειώσει το μουσικό κομμάτι που συνθέτει( καθόλου τυχαίο ότι ο τίτλος του είναι ο τίτλος της ταινίας). Ως καθολικός θέλει να πεθάνει με συγχωρεμένες τις αμαρτίες του γι αυτό είναι και ο μόνος που εξομολογείται. Στην πρώτη εξομολόγηση (απορώ γιατί κανένας κριτικός δεν το σχολίασε) συνδέεται η φιλία του με τον Παντράικ έμμεσά, με την ομοφυλοφιλία που την καταδικάζουν και εκείνος αλλά και ο ιερέας(Ντείβιντ Πήρς). Ο Κόλμ είναι ο πιο τραγικός ήρωας της ταινίας που η αυτοτιμωρία του συνδέεται
με το άγχος της δημιουργίας, για την οποία χρειάζεται εκείνα ακριβώς που καταστρέφει αλλά και ίσως είναι άμυνα σε ανομολόγητα πάθη και επιθυμίες. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι δύο φίλοι πάντα μιλάνε από απόσταση και ότι ο Παντράικ, όταν φτάνει στο κορύφωμα η αυτό-τιμωρία στο τέλος της ταινίας, και είναι αποφασισμένος και εκείνος να εκδικηθεί το «φίλο» του, τον αγγίζει στο μάγουλο.

Ο Παντράικ( πολύ καλά καθοδηγημένος από τον ΜακΝτόνα Κόλιν Φάρελ) δεν διανοείται να αφήσει τη γη του, το γαίδαρό του, το χωριό του. Είναι ο αγαθός ήρωας που όμως θα κάνει και εκείνος την εκδικητική του καταστροφική πράξη, στη κορύφωση «λύση» του δράματος.

Η Σιόμπαν(Κέρυ Κόντον) αδελφή του Παντράικ είναι η μόνη που θέλει να γλυτώσει από τη μιζέρια, το μίσος και το αδιέξοδο του χωριού. Είναι και εκείνη που θα φύγει αφήνοντας πίσω τον αδελφό της.

Ο αφελής, χωρις εμπειρίες νεαρός Ντόμινικ Κέρνυ(Μπάρυ Κήγκαν) με τον αυταρχικό πατέρα αστυνομικό λέει αλήθειες χωρίς να το καταλαβαίνει – υπέροχη η σκηνή που εξομολογείται τον έρωτά του στην Σιόμπαν.

Η κυρία Μακόρμικ(Σειλά Φίττον) είναι η στρίγγλα( βλέπε ερμηνείες το banshee (σίγουρα όχι τόσο πνεύμα), η μοίρα που προβλέπει τους δύο θανάτους, την οποία όλοι αποφεύγουν. Υπέροχη με το σκληρό της πρόσωπο και την πίπα στο στόμα η Σειλά Φίττον.

Υ.Γ. Δεν σας γράφω περισσότερα για να δείτε την ταινία, η οποία αδικήθηκε -ηταν υποψήφια για 9 όσκαρ.
Προφανώς δεν γράφω και την αυτοτιμωρία ή την εκδίκηση τιμωρία, διότι είναι καθαρό

Spoiling για το οποίο θα με κατηγορήσει -και δίκιο θα έχει- και η κόρη μου.